خواهان اعطای نیکی در دنیا و در امان ماندن در آخرت
مسلمان واقعی کسی است که دنیا و آخرت را با هم می خواهد و از مواهب دنیوی استفاده می کند.
وَ مِنْهُمْ مَنْ یقُولُ رَبَّنا آتِنا فِی الدُّنْیا حَسَنَةً وَ فِی الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَ قِنا عَذابَ النّارِ 1
و از آنان کسی است که می گوید: «[ای]پروردگار ما! در دنیا به ما نیکی، و در آخرت[نیز]نیکی نما؛ و ما را از عذاب آتش حفظ کن.
نکته ها و اشاره ها:
1- آیۀفوق منطق اسلام را در مورد دنیا و آخرت و راه مسلمانان را در برخورد با دنیا روشن می سازد. مسلمان واقعی کسی است که دنیا و آخرت را با هم می خواهد و از مواهب دنیوی استفاده می کند و دنیا را مزرعۀآخرت قرار می دهد و البته این گونه افراد از دعا و اعمال خود بهره می برند. 2
2- حَسَنَةً » به معنای «نیکی» است که مفهوم وسیعی دارد و شامل تمام مواهب مادی و معنوی می شود.
در برخی از احادیث، قلب سپاسگزار، زبان ذکرگو و همسر با ایمانی که انسان را در امور دنیا و آخرت یاری کند، از مصادیق حَسَنۀ دنیا و آخرت شمرده شده است. 3
البته روشن است که موارد و مصادیق حسنه در این امور منحصر نمی شود.
3- واژه های «دنیا» و «آخرت» هرکدام 115 مرتبه و تقریباً به صورت مساوی در قرآن کریم به کار رفته اند.
آری دنیا و آخرت هر دو مطلوب اند و مسلمان باید به هر دو توجه داشته باشد. البته نباید فراموش کنیم که دنیا مقدمه و مزرعۀآخرت و کالایی اندک است و آخرت هدف نهایی و جاویدان است.
4- لطف خدا نسبت به بندگانش آن قدر زیاد است که آنان را راه نمایی می کند که در دعای خود فقط دنیا را نخواهند بلکه هم دنیا را از او بخواهند و هم آخرت را؛ یعنی حتی روش دعا و نوع درخواست را به بندگانش می آموزد.
آموزه ها و پیام ها:
1- دنیا و آخرت را با هم دیگر بخواهید(و راه دنیاطلبان و یا راهبان تارک دنیا را در پیش نگیرید).
2- شیوۀدعا کردن را نیز از وحی بیاموزید.
3- اگر می خواهید تلاش شما ثمربخش باشد به فکر دنیا و آخرت خویش باشید.
4- به دنبال نیکی در دوجهان و فرار از عذاب باشید.
پی نوشت:
1. سوره بقره، آیه 201
2. برخى مفسران احتمال دادهاند كه «أُولٰئِكَ» ناظر به هر دو گروه مطرح شده در آيات 200 و 201 باشد(تفسير نمونه،ج 2،ص 39)ولى با توجه به اينكه فرجام گروه اول در آيهى 200 بيان شد كه محروميت محض است،به قرينهى مقابله، «أُولٰئِكَ» فرجام گروه دوم را بيان مىكند
3. ر.ك:مجمع البيان،ذيل آيه